Bernard, systeemtherapeut: ‘Luisteren werkt enorm verbindend en verzachtend’
Bernard Bröring (63) is van een ‘zeldzaam slag’, zoals hij het zelf noemt. Hij werkt namelijk al veertig jaar bij GGNet. Eerst als gespecialiseerd maatschappelijk werker, maar sinds drie jaar als systeemtherapeut voor volwassenen met complexe psychiatrische problematiek. ‘De verhalen van mensen fascineerden me altijd al.’ Lees hieronder zijn verhaal:
“Als systeemtherapeut kijk je nooit alleen naar een individu met een specifieke klacht. Problemen worden vaak zichtbaar in de relaties tussen mensen, bijvoorbeeld in de vorm van miscommunicatie. In de behandeling betrek je daarom ook het systeem, bijvoorbeeld de partner, kinderen, ouders, broers, zussen of andere belangrijke mensen. Die systemische kijk had ik al als gespecialiseerd maatschappelijk werker. Maar ik wilde daar graag meer mee doen.”
“Bij GGNet, locatie Ambulant Volwassenen in Apeldoorn kijk ik samen met de cliënt en het systeem naar de context en familiegeschiedenis. Wat is iemands verhaal? Soms is iemand in zijn jeugd verwaarloosd of spelen er trauma’s. Mensen ontwikkelen dan vaak manieren om daarmee om te gaan. Die coping strategieën waren toen misschien helpend, maar nu vaak niet meer. Laatst had ik een cliënt die had geleerd ‘ik moet alles alleen doen’. In een intieme relatie kan zo’n overtuiging juist heel belemmerend zijn. Ik maak mensen bewust van dat soort patronen.”
De omgeving moet ook mee veranderen
“Vervolgens gaan we samen kijken: hoe wil je het anders en wat heb je daarvoor nodig? Mensen moeten samen aan de slag. Als de partner bijvoorbeeld niet mee verandert, als de klokken niet meer gelijklopen, dan werkt het niet. Ik ga er niet over of partners al dan niet samen verder willen. Dat bepalen mensen zelf. Maar ik kan mensen wel bewust maken van bepaalde (negatieve) communicatiepatronen. Het kan soms al heel erg helpen als ze leren om naar elkaar te luisteren. Dat werkt enorm verbindend en verzachtend. Ik word er heel blij van als ik zie dat door mijn interventies de kwaliteit van hun relaties verbetert. Als mensen zeggen: we kunnen verder met wat we geleerd hebben. Ik had laatst een dochter die veel frictie had met haar ouders. Nu horen ze elkaar beter. En de verschillen mogen er gewoon zijn.”
“Zelf ben ik door de jaren heen ook veranderd. Ik heb hier een spreuk op mijn kamer hangen die zegt: ‘Als de ander jouw gevoelens beter denkt te kunnen verwoorden dan jijzelf, leer je jezelf niet verwoorden. Als je dat laat gebeuren, maak je je steeds afhankelijker van de ander.’ Dat bewustzijn is bij mij langzaam gegroeid. Je kunt tegen een cliënt zeggen ‘Ik zie dat het je verdrietig maakt.’ Maar je kunt beter zeggen: ‘Ik zie dat er iets bij jou gebeurt. Wil je daarover vertellen?’ Soms kunnen mensen moeilijk woorden geven aan wat ze denken of voelen. Dan kun je ze daarbij wel helpen, maar je moet het niet overnemen.”
“Het is net als bij een orkest. Daar moeten de verschillende instrumenten ook goed op elkaar afgestemd zijn”
“Vaak zijn we met meerdere behandelaars bij een cliënt betrokken. Het is altijd teamwork. Samen met je collega’s stem je af welke koers je gaat varen. Dan is het mooi om fijne collega’s te hebben in een team waar de sfeer goed is. Naast mijn werk ben ik ook muzikant. Eigenlijk is het net als bij een orkest. Daar moet je de verschillende instrumenten ook goed op elkaar afstemmen ”
“Ik doe dit werk al veertig jaar. En met veel plezier. Ik heb altijd een gevoeligheid gehad voor de noden van anderen. Het hart doet ook mee. Dat maakt het soms wel lastig, want je moet jezelf ook beschermen. Maar ik zorg goed voor mezelf. Net als bij een vliegtuig in nood moet je eerst jezelf zuurstof geven. En ik kan mezelf blijven ontwikkelen en prikkelen. Dat zorgt ervoor dat ik creatief kan blijven in mijn werk. Binnen bepaalde professionele kaders krijg je hier de ruimte om op jouw manier je werk te doen. Dat is de kracht van GGNet.”
Bekijk vacatures
Wil jij meewerken aan herstel als systeemtherapeut bij GGNet? Bekijk de vacatures en ontdek waar jij het verschil maakt: